De Tuinmetafoor maakt zichtbaar wat er van binnen speelt
Een laagdrempelige beeldtaal om met kinderen, ouders, leerkrachten en professionals te kijken naar gevoelens, grenzen, verantwoordelijkheid en contact.
De Tuinmetafoor geeft taal en beeld aan wat moeilijk onder woorden te brengen is: gevoelens, grenzen, spanning, verantwoordelijkheid en contact. Eenvoudig genoeg voor kinderen. Herkenbaar voor ouders, leerkrachten en professionals.
Wat is De Tuinmetafoor?
De Tuinmetafoor is een manier om de binnenwereld zichtbaar en bespreekbaar te maken. Niet door meteen uit te leggen of op te lossen, maar door samen te kijken: wat leeft er vanbinnen, waar liggen grenzen en wat heeft aandacht nodig? Iedereen is de architect van zijn eigen tuin — je kunt haar vormgeven, onderhouden of ombouwen, stap voor stap.
Een tuin is voor kinderen en volwassenen snel te begrijpen. Er kan iets groeien, er kan storm zijn, er kan een hek staan, er kan een poort open of dicht gaan. Daardoor ontstaat taal voor iets wat vaak nog geen woorden heeft.
De metafoor helpt om gedrag niet als eindpunt te zien, maar als ingang. Wat iemand laat zien, verwijst soms naar spanning, bescherming, verlangen, overvraging of groei.
Ook letterlijk op tafel
De Tuinmetafoor blijft niet alleen taal. Met Kapla plankjes, een poppetje en eenvoudige materialen kun je de tuin, de omheining, de poort en wat er speelt letterlijk neerleggen.
Wat eerst alleen gevoeld werd, wordt zichtbaar. Dat maakt het makkelijker om samen te onderzoeken: wat hoort bij wie, wat komt binnen, wat vraagt zorg en waar is ruimte nodig?
Hoe het beeld een gesprek kan openen
De Tuinmetafoor werkt niet alleen maar als theorie. Ze werkt op het moment dat woorden tekortschieten — thuis, in de klas of in begeleiding.
Het hoeft geen perfect gesprek te zijn. Het gaat om het gesprek dat er daarvóór niet kon zijn.
"Hoe is het weer in jouw tuin vandaag?"
Een ouder merkt dat een kind na school snel ontploft. In plaats van direct te corrigeren, stelt de ouder deze vraag. Het kind denkt even na en zegt: “Stormachtig.” Dat ene woord opent een ander gesprek.
"Voel jij dat het jouw tuin binnenkwam — of bleef het buiten het hek?"
Een kind trekt zich terug als het druk wordt. De leerkracht gebruikt het beeld van het weer om te zeggen dat het te heftig was. Het kind hoeft niet alles uit te leggen. Het beeld helpt om samen te kijken.
"Wat draag jij nu mee — en wat hoort eigenlijk bij de ander?"
Een professional gebruikt het beeld van de tuin en het hek om zichtbaar te maken wat van het kind is, wat van de ouder is en wat ertussen beweegt. Zo ontstaat meer rust en onderscheid.
De tuin van een kind wordt beter zichtbaar als volwassenen ook hun eigen tuin leren opmerken.
De Tuinmetafoor richt de blik daarom niet alleen op het kind. Ook wat een ouder, leerkracht of hulpverlener voelt, vreest, verwacht of probeert op te lossen, doet mee in het contact.
Door beide tuinen te onderscheiden ontstaat ruimte om nieuwsgierig te worden. Wat speelt er bij het kind? Wat wordt er in mij geraakt? En wat vraagt het contact nu werkelijk? Zo helpt het beeld om niet sneller te handelen, maar eerst beter te kijken.
Ik-grensbewustzijn en Nick Blaser
De Tuinmetafoor zoals wij ermee werken is geïnspireerd door het gedachtegoed van psychiater dr. Nick Blaser over ik-grensbewustzijn. Dat gaat over het besef van waar jij ophoudt en de ander begint — en over wat er in contact tussen mensen kan gaan meebewegen.
Binnenwereld in Beeld maakt dit gedachtegoed laagdrempelig zichtbaar voor ouders, kinderen, leerkrachten en professionals. Wie dieper wil werken met het model, vindt daarvoor aanbod en scholing bij Kijk op Jezelf en Ruimte Geeft Inzicht.
Meer weten over het onderliggende model? Kijk op horizologie.ch, de site van dr. Nick Blaser.
Meer beelden die helpen kijken
De tuin, de omheining met poort, het weer en wat groeit vormen de basis van De Tuinmetafoor.
Vanuit die basis kun je verder kijken naar beelden rond groei, grenzen, contact, zelfinzicht en verantwoordelijkheid. Een paar van de kernbeelden:
Eigen ruimte
Iedere mens heeft een eigen binnenwereld. Een plek die van jou is.
De tuin
In die binnenwereld groeit en leeft van alles: gevoelens, ervaringen, gedachten en verlangens.
Grenzen
Grenzen geven veiligheid en houvast. Ze helpen onderscheiden wat van jou is en wat van de ander.
Invloeden
Van buitenaf zijn er altijd invloeden. Sommige zijn voedend, andere belastend.